Efsane koç: John Wooden

KARİYER

Yazar: Kampüste Ne Var?

1910 yılında doğan John Wooden, basketbol koç tarihinde bir efsanedir. 1999 senesinde ESPN tarafından 20.yüzyılın her spor alanında en iyi koçu seçilmiştir. Basketball Hall of Fame’e (Basketbol Onur Listesi) hem oyuncu hem de koç olarak giren ilk insandır. 40 yaşlarında Biil Walton ve Kareem Abdul-Jabbar gibi yıldızları yetiştirmiştir. Pyramid of Success adında bir metot geliştiren koç, aynı zamanda başarı hakkındaki görüşlerini yansıtan birkaç kitap yazmıştır.

Koç Wooden’ın rakipsiz kariyerinden başarı listesine bir göz atalım;

12 sene koçluk yaptığı UCLA Bruins takımıyla 10 kez NCAA (Kolej Basketbol Ligi) şampiyonu olmuş ve bunların 7'si 1967-1973 senelerinde üst üste kazanılmıştır. Koç Wooden dışındaki koçların en fazla yaşadığı toplam şampiyonluk sayısı sadece 4'tür.

Yönettiği takımlarla toplamda 4 sezon yenilmezlik başarısına ulaşmış ve onun dışındaki koçlar en fazla 1 sezon namağlup unvanına sahiplerdir.

Çalıştırdığı takımlarla 88 maç arka arkaya maç kazanma rekoruna sahip olup, bunların 38’i NCAA turnuvasında kazanılmıştır.

Kazanmak: Skordan daha fazlası

Koç Wooden’ın başarılarına göz attıktan sonra, insanlar koçun kazanmaya fazla takıntılı olduğu fikrine kapılabilir. Ama bu düşünce gerçekten ona çok uzaktır. Onun için rekabet asla takımını rakiple karşılaştırmaktan ibaret olmamıştır. Bütün galibiyetlerine, kupalarına ve şampiyonluklarına rağmen koç asla takımıyla kazanmak hakkında konuşmamıştır. 

 

Wooden kolej basketbolunun en iyi koçudur çünkü skor onun için diğer koçlarla aynı anlamı taşımamaktadır. Başarıyı kazanma ve kaybetme sayısına göre değil, bunun yerine usanmadan gelişime ve potansiyele odaklanmayla ölçmüştür. Ona göre takımının ciddi ve düzgün bir oyun oynayarak 20 sayıyla kaybetmek, ciddiyetsiz ve dalga geçerek oynayarak 20 sayıyla kazanmasından daha iyidir. 

Antrenman: Mükemmeliyet değil hazırlanma 

NBA yıldızı Allen Iverson’a bir röportajında takım antrenmanı hakkında bir soru sorulunca, antrenmanın küçüklüğünü vurgulayan kibirli bir cevap vermiştir: ‘Benim tek başına takıma bedel bir oyuncu olmam lazım ama hala oturmuş, antrenman hakkında konuşuyoruz. Dinleyin, demek istediğim hala oyundan değil antrenmandan konuşuyoruz… Ne kadar aptalca bir şey bu?’

Bir sürü taraftara göre Iverson’ın açıklamaları bir NBA yıldızının kibir sembolü olmuştur. Bir açıklamasında “Ben bir NBA yıldızıyım, buraya geldim; antrenmanı atlayacak kadar iyiyim; egzersiz önemli değil; önemli olan oyundaki performansım.”

Wooden’a göre böyle sözler menfurdur. Koç her zaman antrenmandaki detaylara ve oyun rejiminin sertliğine dikkat çekmiştir. Bu konuyla ilgili Wooden şu sözleri söylemiştir: “Eğer doğru düzgün hazırlanırsanız, farkla yenilebilirsiniz ama kaybetmezsiniz. Eğer bütün gücünüzle ve kapasitenizle çalışırsanız daima kazanırsınız.”

Efsanevi koça göre galibiyet tribünler boş olunca gelir. Günden güne antrenman disiplinine inanılmaz önem vermiştir. Takımını antrenmanda her şeylerini vermeleri için ikna ederek, onları maçlarda rakiplerine karşı her zaman üstün durumda tutmuştur. Sonuç olarak eşi benzeri görülmemiş başarının tadını takımıyla beraber çıkarmıştır. 

Zirve Oyuncular: Yetenekten daha fazlası

John Wooden’ın oyuncu seçmedeki üstün metodu diğer koçlardan daha önde olmasının sebeplerinden biridir. Bir sürü scout (oyuncu seçen kimse) oyuncu ararken lise spor salonlarını kolaçan ederken, koç Wooden’ın farklı bir süzgeci vardı.

Wooden’ın oyuncu seçerken dikkat ettiği ilk faktör öğrenci transkriptidir. Ona göre gençlerin okuldaki disiplini, onların öncelikleri hakkında önemli ipuçları vermektedir. Öğrencilerinin her zaman iyi bir üniversite derecesine sahip olmasının sahada başarıya ulaşmalarından daha önemli olduğunu düşünmüştür. 

 

Koçun ikinci kriteri ise alacağı oyuncuların aile hayatıdır. Çocukların ebeveynlerine ve kardeşlerine nasıl davrandığına her zaman dikkat etmiştir. Bu kritere bakarak oyuncuların sağlıklı ilişkiler kurup kuramayacağını ölçmüştür. Kendisi iletişim becerilerinin, takım ruhu ve samimiyet kurmakta önemli olduğunun farkındaydı.

Koçun göz önünde bulundurduğu bir diğer özellik ise seçtiği yeteneğin önceki 6 koç tarafından yapılan değerlendirmesidir. Wooden, oyuncunun tek bir performansına bakmazdı. Kendisi istikrarın çok önemli olduğunu düşünmüştür. Böylece kolayca vazgeçen oyuncuları anlayıp onları eleyebiliyordu. 

Baktığı son özellikler ise yetenek ve çabukluktur. Koç, oyuncu seçmekte toy değildi. Hızın ve doğal yeteneğin öğretilemeyeceğini ve yeri doldurulamaz olduğunu biliyordu. Yine de oyuncunun önceliklerine, ilişkilerine ve istikrar performanslarına daha çok dikkat ediyordu.

Motivasyon: Liderler üstünkörü sadece yeteneğe bakarlarsa, çoğunlukla kendi gelişimini takım çalışmasından üstün tutan, çok nadir en yüksek enerjileriyle çalışan, şikayetçi insanlarla beraber çalışmak zorunda kalırlar. Çalışacağın insanları seçerken onların önceliklerine, insan ilişkilerine ve kariyer başarılarına bak. Yeteneği tamamen boş ver demiyoruz ancak çalışan seçerken sadece bu kriterlere bakmaman lazım.

John Wooden Ted Talk:

https://www.ted.com/talks/john_wooden_on_the_difference_between_winning_and_success#t-52805

Kaynaklar:

http://www.refresher.com/lessons-from-basketballs-greatest-coach/

https://www.ted.com/speakers/john_wooden

http://www.coachwooden.com/

Kaynak: refresher